Botoks

Botoks – toksyna botulinowa

Botoks w leczeniu spatyczności kończyn górnych

Od lat lekarze starają się znaleźć sposób na pozbycie się spastyki. Spastyczność jest rodzajem zaburzenia ruchowego. Wzmożone napięcie mięśni, które następuję bez naszej ingerencji i nie pozwala nam wykonać właściwego ruchu. Nie jednokrotnie wykonuje inny ruch niezgodny z naszą wolą. Często wzmożone napięcie mięśniowe, to nie wszystko podczas spastyki często mamy do czynienia z nieprawidłową reakcja na bodźce, które przybierać może rozmaite formy, a wszystko jest uzależnione od przyczyny odpowiedzialnej za powstanie spastyki.

Spastykę możemy podzielić na dwa typy. Pierwszym jest typowa postać, która objawia się ok 21 dni po urazie i nasila się w zależności od rozległości uszkodzenia, które przyczyniło się do jej powstania. Bardzo rzadko, lecz możliwy jest jej zanik np. w przypadku zawału serca. Drugi typ to spastyka tzw. reaktywna, która uzależniona jest od pewniej grupy bodźców, które poprzez właściwą rehabilitację możliwe są do usunięcie.

U paraplegików (osób z porażonymi kończynami dolnymi, osoby na wózku) często objawia się w nagłych odruchach w postaci skurczu mięśni kończyn dolnych oraz tułowia. Proces leczenia spastyczności jest trudny i długi, leczenie może polegać na zmniejszeniu napięcia mięśnia za pomocą środków farmakologicznych, blokowania nerwów w łuku odruchowym lub ich usunięciu.

Leczenie farmakologiczne nie jest idealnym rozwiązaniem, choć często na tabletkach i ćwiczeniach rehabilitacyjnych leczenie się kończy. Należy jednak pamiętać, że zażywając tabletki zmniejszamy napięcie wszystkich mięśni również tych zdrowych, co skutkuje ogólnym osłabieniem pacjenta. Od leków tych bardzo łatwo się uzależni, jeśli zacznie się leczyć tabletkami to praktycznie leczy się już w ten sposób przez całe życie. Co gorsza przyjmowanie tego typu leków często powoduje senność, brak koncentracji oraz wiele innych skutków ubocznych.  Co więc mają zrobić osoby, które mają spastyczne mięsnie kończyn górnych?

Dla tych i wielu innych osób najlepszym rozwiązaniem jest zastosowanie toksyny botulinowej. Jest to o tyle dobre rozwiązanie, że po pierwsze dużo skuteczniejsze niż stosowanie tabletek. Po drugie pozbawione jest wszelkich skutków ubocznych zażywania leków. W medycynie toksyna botulinowa występuje pod nazwą botoksu. Jest to jedna z najbardziej toksycznych substancji pochodzenia naturalnego. Podzieloną ją na siedem podstawowych typów oznaczając wielkimi literkami alfabetu (A, B, C, D, E, F i G). Przy czym  najniebezpieczniejszy jest ta typ A. To właśnie ten typ wykorzystywany jest w medycynie do leczenia wielu schorzeń poczynając od zeza, opadającej powieki, po migrenę, nadmierne pocenie i na spastyczności kończąc. Toksyna botulinowa blokuje pojedyncze funkcje ruchowe a nie wszystkie mięsnie jak to ma w przypadku leczenia farmakologicznego. Toksyna botulinowa blokuje wydzielania acetylocholiny, która pełni rolę neuroprzekaźnika. Wstrzykując ją w konkretne miejsce działamy lokalnie na ten obszar. Jej działanie jest skuteczne do ok. pół roku. Pozbywając się spastyki na ten czas usprawniamy proces rehabilitacji, możemy pozbyć się np. przykurczy, za które spastyka jest odpowiedzialna, wzmocnić siłę mięśni oraz koordynację wzrokowo ruchową.

Mimo szerokiego zastosowania toksyny botulinowa nie jest w pełni bezpieczna dla naszego zdrowia. Nie można stosować jej u każdego. Osoby, które są uczulone na którykolwiek ze składników botoksu lub mające stany zapalne skóry w obszarze, w który podawany jest botoks nie powinny z zabiegu korzystać. Toksyna botulinowa nie powinna być podawana również kobietom w ciąży oraz karmiących piersią. Niezbadany został jeszcze wpływ botoksu na rozwój płodu, dlatego też w ramach profilaktyki w wyżej wymienionym przypadku botoks nie powinien być stosowany.

Aby botulina nie stanowiła zagrożenia zaleca się ścisłe przestrzeganie ilości dawki przypadającej na jeden zabieg, ilość zabiegów w roku oraz odstępy między nimi również jest ściśle określony. Jeśli wystąpią u nas niepożądane objawy, tj. trudności w oddychaniu, opadająca powieka, osłabienie którejkolwiek z partii mięśni, problemy z przełykaniem, kłopoty z podnoszeniem brwi niezwłocznie należy zgłosić się do lekarza, w celu skorzystania z pomocy medycznej. Dawka botuliny podawana podczas jednego zabiegu to ok 5% dawki śmiertelnej, dlatego też nie ma podstaw do obaw. W przypadku przestrzegania wszystkich norm dotyczących stosowania botoksu w medycynie minimalizuje się ryzyko wystąpienia niepożądanych objawów.

Komentarze